సర్వమంగళ మాంగళ్యే శివే సర్వార్థ సాధికే
శరణ్యే త్రంబకే దేవీ నారాయణి నమోస్తుతే
ప్రతి పదార్థము: సర్వమంగళ మాంగళ్యే = శుభకరమైన వాటన్నింట శుభకరమైనది /మంగళకరమైనది (సర్వమంగళ నామము చేత మంగళ స్వరూపురాలైనది); శివే = శివ సతి అయిన శక్తి లేదా పార్వతి; సర్వ = అన్ని; అర్థ = అర్థములను (ధర్మ+అర్థ+కామ+మోక్ష అను చతుర్విధ పురుషార్థములు); సాధికే = సాధించినది; శరణ్యే = శరణము/ఆశ్రయము కల్పించేది; త్రంబకి = త్రి + అంబకి = మూడు కన్నులు గలవాని దేవేరి, అనగా పార్వతి; దేవి = దేవి/దేవత; *నారాయణి = పార్వతి; తే = నీకు; నమః = నమస్కారము/ప్రణామము; అస్తు = అగు గాక.
తాత్పర్యము: మంగళ కరమైన వాటన్నిటిలోనూ అతి మంగళకరమై, సర్వ మంగళ నామధేయురాలవై, అన్ని అర్థములను సాధించి, శరణు జొచ్చిన వారికి ఆశ్రయమిచ్చే, ముక్కంటి దేవర అయిన శివుని అర్ధాంగి అయిన ఓ! పార్వతీ, ఓ! దుర్గాదేవీ, ఓ! నారాయణీ, నీకు నమస్కరిస్తున్నాను.
* నారాయణి అర్ధం లక్ష్మీ దేవా లేక పార్వతా అని మొదట చేసిన పోస్టులో ఒకరు ప్రశ్నించారు. వారికి ధన్యవాదాలు. ఈ సందేహము నాకు కూడ కలిగిందండి. త్రయంబకుడు అంటే మూడు కన్నులు గలవాడైన శివుడు. శివుని స్తుతించే "మహా మృత్యుంజయ మంత్రం" లో "ఓం త్రయంబకం యజామహే" అని నుతిస్తాము. అందువలన "త్రయంబకి" పార్వతి అవ్వాలి. అలాగే "శివే" అన్న సంబోధన కూడ పార్వతిని సూచిస్తుంది. అంతే కాకుండా ఈ శ్లోకంలో కొందరు "దేవి" బదులుగా "గౌరి" అని వ్రాయడం చూసాను. అయితే ఇందులో దేవి ని కేవలం పార్వతి గా కాకుండ "శక్తి" రూపంగా అభివర్ణించవచ్చును. ఈ శక్తి రూపం వాణి, గౌరి, లక్ష్మిల సంగమం. అంతే కాకుండా శక్తి ని దుర్గ, ఉమ, చండి రూపాలతో కూడ తలుస్తారు, కొలుస్తారు. అయితే సందర్భానుసారంగా "నారాయణి" ని పార్వతి గా అనుకోవాలి అని నా అభిప్రాయం. అయితే నారాయణి కి మరొక అర్ధం ఉన్నదేమో తెలియదు. ఇలాంటి సందేహం "వరవీణా మృదుపాణి" వర్ణంలో కూడ కలుగుతుంది. ఈ వర్ణం లో నేనెప్పుడూ ఇది సరస్వతీ దేవి స్తుతి అనుకునేవాడిని వీణ ప్రస్తావన ఉంది కనుక. కాని ఈవిడను "వరదాప్రియ రంగనాయకి" అంటాం. అంటే రంగనాథుని సతి అయిన శ్రీ మహా లక్ష్మి. మీకు, నాకు ఒకే సందేహం ఉంది "నారాయణి" గురించి. అయితే అది పూర్తిగా నివృత్తి కాలేదు నాకు కూడ. ఇంకెవరైనా దీని పై వివరణ ఇవ్వగలరేమో చూద్దాం.
